Citizen K | Second Thoughts

Acht jaar geleden debuteerde Citizen K met een verrassende retro-plaat, de sfeer in beeld en geluid ademend van de vroege jaren zeventig. Meet Citizen K - gestoken in een een vet naar Jackson Browne’s Saturate Before Using knipogende hoes was een heerlijke kennismaking met de Zweed Klas Qvist. Nu in 2017 komt Citizen K met een klassiek dubbelalbum, wat volgens de liner notes in 1968 een major rock music statement was. En misschien is Second Thoughts dat ook wel, want rijkelijk gevuld met prachtige rocksongs, gevoelige pianoliedjes en schitterende gearrangeerde Beatles- en Beach Boys-pop. De 23 tracks bieden enorm veel variatie, maar zijn steeds voorzien van geraffineerde instrumentatie en dito arrangementen. Second Thoughts is een waar smorgasbord van klassieke seventies rock.

‘Mindexpander Parts 1 & 2’ | ‘Songs of Adjustment’ | ‘Siamese Twinkle Stars’ | ‘Train of No Forgiveness’ | ‘She Will probably Tell You’ | ‘And Now, Let’s Turn the Page, Said the King’ | ‘King of Second Thoughts’ | ‘Hang On to Your Sanity’ | ‘Remembering Helena’ | ‘Floor Thirteen’ | ‘Empty Chair’ | ‘Just Once More (Second Hand Opinion)’ | ‘In Holland’ | ‘Wasps & Cars’ | ‘Dutch Coffee’ | ‘So This Is Life (I Didn’t Know)’ | ‘When Birds Fly South’ | ‘Something Truly Magic’ | ‘I Think You’ve Been Cheated Too’ | ‘Rest Your Head’ | ‘(This Is) Our Town’ | ‘The Band in the Attic’ | ‘Citizen K’s Dream’  

Stephen Stills & Manassas | Manassas

Op jonge leeftijd maakt hij al deel uit van een supergroep – Buffalo Springfield. Vervolgens gaat hij een monsterverbond aan met de nieuwe prinsen van de Westcoast – Crosby, Stills, Nash & Young – en wordt hij als gitarist door Jimi Hendrix en Eric Clapton als hun gelijke beschouwd. Deze indrukwekkende palmares – en zijn ongecontroleerde overgave aan drank, drugs en gekte – levert hem de bijnaam Captain Manyhands op. Maar pas daarna maakt Stephen Stills zijn meesterwerk, en wel met zijn fabuleuze allroundband: Manassas. In 1971 maakt Stephen Stills plannen voor zijn derde soloplaat; met de bedoeling een conceptalbum te maken rondom diverse muzikale stijlen. Na een sessie met Stone Bill Wyman, klopt Stills aan bij de Flying Burrito Brothers Chris Hillman en pedal steelspeler Al Perkins. Hij haalt beiden – en C,S&N-drummer Dallas Taylor, de Jamaicaanse bassist Fuzzy Samuels (bas), de Cubaanse percussionist Joe Lala en organist Paul Harris – naar de Criteria Sound Studios in Miami, Florida. Hillman en Perkins komen eerst tussen hun optredens van de Burrito’s door naar Miami, maar besluiten om permanent bij Stephen Stills te blijven en aldus een groep te vormen: Manassas, vernoemd naar de stad in Virginia, waar op het station de hoesfoto wordt geschoten. 

Na de opnamen vertrekt de groep naar Stills’ buitenhuis op het Britse platteland om daar drie maanden lang te oefenen voor een wereldtour, waarvan het eerste optreden voorjaar ‘72 plaatsvindt in Amsterdam, in Paradiso. Hoewel Manassas geen soloplaat is maar een groepsalbum, zegt Stills er dit van: “It’s not totally a partnership but it’s enough of a partnership that everyone satisfied.” Manassas is opgedeeld in vier losse thema’s, verspreid over maar liefst vier plaatkanten: The Raven, The Wildernes, Consider en Rock & Roll Is Here To Stay. Opener ‘Song Of Love’ laat horen dat Stills het typische Westcoast countryrock-idioom ontstegen is door het integreren van latin-invloeden en een logge groove. Toetsen en percussie geven de rocksong ‘Rock & Roll Crazies/Cuban Bluegrass’ een Caraïbisch tintje, terwijl ‘Jet Set (Sigh)’ een Southern-stijl blues is. The Wilderness – kant 2 – wisselt fantasierijke bluegrass-liedjes als ‘Fallen Eagle’ en ‘Don’t Look At My Shadow’ af met fantastische en unieke songs als ‘Jesus Gave Love Away For Free’, een prachtig, zweverig Byrdsy lied, ‘Colorado’ en ‘So Begins The Task’. Tussen het hoogstaande materiaal van overwegend korte nummers, onderverdeeld in uiteenopende stijlen als latin, rhythm & blues, country, folk, blues, bluegrass en rock vallen voorts de composities op die Stills samen met Hillman schreef: de briljante songs ‘Both Of Us (Bound To Lose)’ en ‘It Doesn’t Matter’. In het laatste deel – Rock & Roll Is Here To Stay – is de hoofdrol weggelegd voor het acht minuten klokkende funky ‘The Treasure (Take One)’, een combinatie van Stills’ compositorische vernuft en zijn striemende wah-wahsolo’s. Fantastisch songmateriaal, een duizelingwekkende variatie aan stijlen en onberispelijk muzikaal vakmanschap maken van Manassas een van de beste dubbelalbums aller tijden. Toentertijd stond Stephen Stills daar niet al te lang bij stil. Na de commerciëel teleurstellende opvolger Down The Road koos hij in 1974 voor de zeer lucratieve maar creatief arme reünie van Crosby, Stills, Nash & Young.

Song Of Love / Rock & Roll Crazies/Cuban Bluegrass / Jet Set (Sigh) / Anyway / Both Of Us (Bound To Lose) / Fallen Eagle / Jesus Gave Love Away For Free / Colorado / So Begins The Task / Hide It So Deep / Don’t Look At My Shadow / It Doesn’t Matter / Johnny’s Garden / Bound To Fall / How Far / Move Around / The Love Gangster / What To Do / Right Now / The Treasure (Take One) / Blues Man

The Soundtrack Of Our Lives | Behind The Music

Enthousiasme en avontuur kan ze niet ontzegd worden. Helaas levert dat ook allerminst coherente albums op. The Soundtrack Of Our Lives uit Gothenburg, Zweden is onder aanvoering van de prettig gestoorde gek Ebbot Lundberg een tamelijk zootje ongeregeld dat in 1995 ontstaat uit de as van industrial punkers Union Carbide Productions. Na de rammelende debuutplaat wordt TSOOL met open armen ontvangen, maar de receptie van de tweede is ontluisterend en dus neemt Lundberg – een stoere Viking in een maffe kaftan – het heft in handen en dirigeert zijn kompanen met Behind The Music naar een carrière-hoogtepunt.

De mix van classic rock, garagepunk en sixties psychedelica is ditmaal uiterst transparant geproduceerd, waardoor de opwindende rocksongs zelfs hitpotentie verkrijgen: 'Infra Riot', 'Sister Surround' en 'Independent Luxury' zijn gezegend met Stonesy riffs – van de gitaartandem Ian Person en nieuwkomer Mattias Bärjed – sterke vocalen en catchy melodieën. Het zijn klassieke rock-'n-rollsongs met een hoog verbrandingsgehalte, welke fraai contrasteren met de psychedelische liedjes die vooral dromerig klinken en ingekleurd worden door twinkelende akoestische gitaren en de Hammond, Farfissa en mellotron van Martin Hederos (ook actief in het duo Hederos & Hellberg). Geestverruimend en zwevend zijn dan ook de vele, vele hoogtepunten van een coherent, gecontroleerd en modern rockalbum: 'In Someone Elses Mind', 'Mind The Gap', 'Broken Imaginary Time', 'In Your Veins' – met herfstige strijkers –, de potentiële hit 'Nevermore' en de meeslepende torchsong 'Tonight'. Groot in schoonheid en prachtig vastgelegd. Dat vindt ook Noel Gallagher van Oasis, die Behind The Music uitroept tot album van het decennium. Hij sleept The Soundtrack Of Our Lives vervolgens mee op tournee door de Verenigde Staten. Een gekkenhuis wordt het, en wellicht de reden dat The Soundtrack Of Our Lives Behind The Music in de verste verte niet meer zal evenaren.

Met zijn 15 songs is Behind The Music een enkele cd, maar op vinyl een dubbel-lp – een klassieke dubbel-lp.

Infra Riot / Sister Surround / In Someone Elses Mind / Mind The Gap / Broken Imaginary Time / 21st Century Rip Off / Tonight / Keep The Line Movin' / Nevermore / Independent Luxury / Ten Years Ahead / Still Aging / In Your Veins / The Flood / Into The Next Sun

Chris Robinson Brotherhood | Big Moon Ritual

Het stopzetten van The Black Crowes is zonder meer spijtig, maar uit de as ervan rijst nu de volgende incarnatie: The Chris Robinson Brotherhood. Blijkens het eerste album, Big Moon Ritual, tapt het broederschap uit min of meer hetzelfde southern soul-vaatje als The Crowes. Dat komt vooral door het karakteristieke stemgeluid van het vocale fenomeen Chris Robinson. Daarachter zijn niettemin elementaire verschuivingen waar te nemen, wat vooral komt door het ouderwetse toetsen-arsenaal van Adam MacDougall en het sferische gitaarspel van Neal Casal – niet alleen zelf een fantastische singer-songwriter maar ook een dienstbare solo-gitarist. Chris Robinson troonde zijn kompanen mee naar Los Angeles om daar met producer Thom Monahan (Pernice Brothers, Beachwood Sparks, Gary Louris) Big Moon Ritual op te nemen. Deze fantastische plaat combineert de psychedelische rock van The Grateful Dead met de southern rock van The Allman Brothers. Soul, jazz en space-rock zijn voorts de ingrediënten van de uitgesponnen tracks die vooral drijven op sfeer en jams. Chris Robinson leunt dan ook relaxed tegen de sonische geluidsmuur opgetrokken uit spacey synthesizers, groovende elektrische piano's, Hammonds en Casals geweldige Gibson SG. En alsof dat nog niet genoeg is: een paar maanden later krijgt Big Moon Ritual al een vervolg met het even geweldige The Magic Door. Tezamen vormen deze platen een fantastisch dubbelalbum.

Tulsa Yesterday / Rosalee / Star or Stone / Tomorrow Blues / Reflections On A Broken Mirror / Beware, Oh Take Care / One Hundred Days Of Rain

Genesis | The Lamb Lies Down On Broadway

Het lijkt erop dat de ambities van Genesis nog niet ver genoeg reikten toen de groep in 1974 op de proppen kwam met een conceptalbum. In de vijf jaren daarvoor had de band het publiek bewerkt met feërieke en fantasierijke progressive rock. Maar volgens de Britse muziekpers stelde de band hun publiek danig op de proef met bedachte muzikale ideeën en ingewikkelde songstructuren – de dan heersende opinie over de avontuurlijke progrock uit het begin van de jaren zeventig. Vele uitstekende progrockbands sneuvelden – voor altijd veroordeeld tot de obscuriteit. Maar niet Genesis. Na een aantal uitstekende lp’s als Nursey Cryme en Foxtrot in de definitieve bezetting – Peter Gabriel (zang, dwarsfluit), Steve Hackett (gitaar), Tony Banks (toetsen, gitaar), Michael Rutherford (bas, gitaar) en Phil Collins (drums, zang) komt de ommekeer als Peter Gabriel een serie jurken en vreemde uitdossingen in Genesis’ live-shows introduceert. Al populair in Italië en België, gaat ook thuisland Engeland door de knieën voor de combinatie van Gabriels theatrale act en de sprookjesachtige rock.
Een live-lp en Selling Engeland By The Pound verveelvuldigen de populariteit van het vijftal en wekt ook de interesse in Amerika. Bedacht en saai is Genesis dan al helemaal niet meer, maar de groep – democratisch, maar geleid door Peter Gabriel – gaat een forse stap verder met het volgende album. Door Charisma opgedragen een dubbel-lp te produceren, trekt Genesis zich terug in het landelijke Wales om te werken aan een conceptalbum waarin de ontwikkelingen van een puber in de straten van New York centraal staan.
Peter Gabriel heeft bij de rest van de band afgedwongen dat hij en hij alleen de verantwoording voor de teksten neemt, hetgeen wrevel bij de anderen wekt. Als Peter Gabriel vanwege een gecompliceerde bevalling van zijn eerste kind de aandacht verliest voor het nieuwe project komen de frustraties naar boven: Genesis is meer Gabriels onemans show dan een hechte band waarin idereen gelijk is. Ter bevestiging van de wederzijdse onvrede kondigt Gabriel aan dat hij na de volgende tournee Genesis zal verlaten. De opnamen eindigen in een hel, aldus Tony Banks. Ze leveren echter wel een oorspronkelijk meesterwerk op: The Lamb Lies Down On Broadway. Genesis heeft de naïeve sprookjeswereld verruild voor het harde straatleven van Rael, een Portoricaanse streetpunk, in de majestueuze openings- en titelsong getypeerd als Rael Imperial Aerosol Kid. In een uitermate spannend en opwindend decor vertellen Gabriel en zijn intelligente en begaafde begeleiders hun muzikale verhaal. De avonturen van Rael verbinden de uiterst dynamische en barokke mini-symfonieën met poëtische miniatuurtjes; de verhaallijn is de rode draad die de afwisselende en imposante symfonische rock samenknoopt en gitaar en toetsen perfect laat versmelten. Rael is de gids langs gemene gitaarriffs, indrukwekkende toetsenarrangementen, ragfijne gitaarmotiefjes, mistige mooggordijnen en massieve Mellotron-muren. De trip leidt langs ‘Fly On A Windshield’, ‘In The Cage’, ‘Carpet Crawlers’, ‘The Lamia’ en het drieluik ‘The Colony Of Slippermen’ – waarbij de Slipperman tijdens de aansluitende wereldtour door Gabriel wordt uitgebeeld als een gargantuesk monster met opblaasbare testikels.
Die tournee, een gigantisch wereldwijd succes, is de laatste keer dat Peter Gabriel samenwerkt met de overige Genesis-leden. Beide partijen zullen hun succes uitbouwen, maar zowel Peter Gabriel solo als Genesis met aan het roer Phil Collins heeft nimmer meer zo’n kolossaal meesterwerk en artistiek geslaagd kunstwerk geproduceerd als The Lamb Lies Down On Broadway.

The Lamb Lies Down On Broadway / Fly On A Windshield / Broadway Melody Of 1974 / Cuckoo Cocoon / In The Cage / The Grand Parade Of Lifeless Packaging / Back In N.Y.C. / Hairless Heart / Counting Time / Carpet Crawlers / The Chamber Of 32 Doors / Lilywhite Lily / The Waiting Room / Anyway / Here Comes The Supernatural Anaesthetist / The Lamia / Silent Sorrow In Empy Boats / The Colony Of Slippermen / Ravine / The Light Dies Down On Broadway / Riding The Scree / In The Rapids / It

Led Zeppelin | Physical Graffiti

Alles aan Led Zeppelin is in het begin van de jaren zeventig bigger than life; de uitspattingen van de band op tournee zijn legendarisch – evenals de successen: in Amerika bezoeken honderduizenden fans de concerten en verkopen de albums miljoenen exemplaren. Vooral op tournee door Amerika staan de bandleden buiten het sterfelijke leven – en wanen zich godheden. Drank, cocaïne, heroïne, morbide seks, seks met minderjarigen, gewelddadigheden en gesloopte hotelkamers, maar ook: opwindende heavy rock en geile elektrische blues – tijdens optredens wil zanger Robert Plant van pure opwinding het liefst de hele voorste rij bespringen. Led Zeppelin is een sexual beast. In 1970 ontdekken gitarist Jimmy Page en Robert Plant tijdens een bezoek aan Bron-Yr-Aur, een primitieve cottage in Wales, de volksmuziek, waardoor Led Zeppelin vanaf Led Zeppelin III folk toevoegt aan de heavy rocksound – culminerend in het waanzinnige succes van Led Zeppelin IV en van ‘Stairway To Heaven’. Houses Of The Holy experimenteert met strijkers, mellotron, Wurlitzer en de arrangementen van bassist John Paul Jones en is, hoewel minder dan de voorganger, een millionseller in Amerika. Na weer een tournee door de States in 1973, trekt de band zich in januari en februari 1974 terug op het Britse platteland, namelijk in Headley Grange, een vochtig en oncomfortabel landhuis in East Hampshire. Met behulp van Ronnie Lane’s Mobile Studio neemt Led Zeppelin daar acht songs op. Maar het nieuwe album, Physical Graffiti, bestaat maar liefst uit vijftien songs – en is een monumentaal dubbelalbum. De band durft het aan om nummers die min of meer op de plank zijn blijven liggen te vervlechten met nieuw materiaal. Zo stammen de akoestische instrumental ‘Bron-Yr-Aur, het beukende ‘The Rover’ en het welhaast symfonische ‘In The Light’ van Page en Plants trip naar Wales in 1970, is het pastorale ‘Down By The Seaside’ opgenomen tijdens de sessies voor Led Zeppelin IV en is ‘Houses Of The Holy’ het weggelaten titelnummer van de gelijknamige lp. De oudere songs vormen niettemin een vloeiend geheel met de nieuw opgenomen tracks, al heeft John Bonham een nog loggere, vettere drumsound in de smerige riffsongs ‘Trampled Under Foot’, ‘The Wanton Song’ en ‘Sick Again’. Maar het zijn de epische, uiteengerafelde monstersongs die het hart vormen van Physical Graffiti. Op kant 3 is dat het duister-dynamische ‘Ten Years Gone; op kant 1 de ultra-gechargeerde elektrische blues ‘In My Time Of Dying’ en kant 2 sluit af met Zeps muzikale monument: ‘Kashmir’, magistraal opgetuigd met mellotron, strijkers en Page’s Arabische gitaararabesken. De vijftien songs die tezamen Physical Graffiti vormen tonen het immense muzikale bereik aan van Led Zeppelin en laten er geen twijfel over bestaan wie de grootste, meest geavanceerde rockband ter wereld is. De dubbel-lp, gestoken in een hoes met daarop afgebeeld woonkazernes aan St. Mark’s Place in New York, wordt op 24 februari 1975 gereleased op het eigen Swan Song-label – en wordt een immens succes. Physical Graffiti wordt gezien als een van de beste dubbelalbums ooit gemaakt.
Custard Pie / The Rover / In My Time Of Dying / Houses Of The Holy / Trampled Under Foot / Kashmir / In The Light / Bron-Yr-Aur / Down By The Seaside / Ten Years Gone / Night Flight / The Wanton Song / Boogie With Stu / Black Country Woman / Sick Again